राष्ट्रियसभा सदस्यको उम्मेदवारी दर्ता आज
दाङ । राष्ट्रियसभा सदस्य निर्वाचनका लागि आज देशभर उम्मेदवारको मनोनयन दर्ता हुँदैछ । निर्वाचन आयोगका अनुसार बिहान १० बजेदेखि दिउँसो ३ बजेसम्म मनोनयन दर्ताको समय तोकिएको छ ।
सतहमा यो प्रक्रिया औपचारिक देखिए पनि, भित्रभित्रै भने आजको दिन प्रमुख दलहरूका लागि शक्ति सन्तुलन र राजनीतिक समझदारीको वास्तविक परीक्षा बनेको छ ।
आगामी माघ ११ गते हुने निर्वाचनबाट राष्ट्रियसभामा फागुन २० गतेदेखि रिक्त हुने १८ सदस्यको स्थान पूर्ति हुँदैछ । प्रत्यक्ष जनमत नभई मतभारमा आधारित यो निर्वाचनमा प्रदेशसभा सदस्य तथा स्थानीय तहका प्रमुख–उपप्रमुख, अध्यक्ष–उपाध्यक्ष निर्णायक मतदाता भएकाले उम्मेदवार चयनभन्दा बढी दलहरूबीचको ‘अघोषित गणित’ निर्णायक बन्ने देखिन्छ ।
मनोनयनपछि सुरु हुने राजनीतिक छानबिन
आयोगले सार्वजनिक गरेको कार्यतालिकाअनुसार पुस २४ गते उम्मेदवारविरुद्ध उजुरी दर्ता हुने छ भने पुस २७ गते नाम फिर्ता र सोही दिन अन्तिम नामावली प्रकाशन गरिनेछ ।
पुस २८ गते निर्वाचन चिह्न वितरण हुनेछ । यी चरणहरू औपचारिक लागे पनि, यही अवधिमा दलहरूबीच सहमति टुट्ने–जोडिने सम्भावना उच्च रहने राजनीतिक वृत्तको विश्लेषण छ ।
मतभारले तय गर्ने जित–हार
राष्ट्रिय जनगणना २०७८ अनुसार मतदाता र मतभार पहिल्यै सार्वजनिक भइसकेको छ । मतभार प्रणालीका कारण सानो दल वा क्षेत्रीय शक्ति पनि निर्णायक बन्न सक्ने अवस्था छ । यही कारण, प्रदेशगत समीकरण र स्थानीय तहका नेतृत्वसँगको सम्बन्ध यसपटक अझै महत्वपूर्ण मानिएको छ ।
संयुक्त प्रतिस्पर्धाको तयारी
यस निर्वाचनमा प्रमुख दलहरू नेपाली कांग्रेस, नेकपा एमाले, नेपाली कम्युनिस्ट पार्टी र जनता समाजवादी पार्टी नेपाल मिलेर चुनावी तयारीमा रहेको संकेत देखिएको छ ।
प्रतिस्पर्धाभन्दा पनि समन्वयको रणनीति हाबी हुँदा निर्वाचन ‘कम प्रचार, बढी सम्झौता’को मोडेलमा अघि बढ्ने अनुमान गरिएको छ ।
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार आजको मनोनयन केवल नाम दर्ता मात्र होइन-आगामी दिनमा राष्ट्रियसभाको शक्ति सन्तुलन कुन दिशामा जाने भन्ने संकेत दिने पहिलो ठोस चरण हो ।
